Ljochtbelied foar stallen

In groeiende groep molkfeehâlders kiest derfoar om har molkkij te foarsjen fan ekstra ferljochting mei krêftige keunstmjittige ferljochting yn seizoenen mei koartere sinneljochtperioaden. Dizze ferljochting wurdt faak kombinearre mei in iepen stâl, in relatyf nij stâltype mei foar in part iepen gevels om de natuerlike ferljochting en fentilaasje fan it fee te optimalisearjen.

Ymplikaasjes

De kombinaasje fan keunstmjittige ferljochting en iepen gevels kin maklik liede ta ûnnedige ljochtútstjit. Unnedige ljochtútstjit yn it praktysk ûnferljochte bûtengebiet yn 'e tsjustere seizoenen is skealik foar de fauna en net winsklik foar minsken.

Beleidsûntwikkeling

Om ûnnedige ljochtfersmoarging yn plattelânsgebieten safolle mooglik foar te kommen, is in belied ûntwikkele dêr't ek LTO Noard en de Nederlânske Stichting foar Ljochtwittenskip (NSVV) by belutsen wiene. It belied is fêstlein yn ferskate beliedsregels (haadstik 8.4) sadat it foar ûndernimmers dúdlik is hoe't de gemeente hannelje sil oangeande besteande en nije iepen stallen mei krêftige keunstmjittige ferljochting.

It nije belied yn ien eachopslach

It útgongspunt fan it belied is dat it doel is dat de lânbou Undernimmer De doelen dy't mei de keunstmjittige ferljochting neistribbe wurde, kinne fierder berikt wurde. It belied rjochtet him op it minimalisearjen fan ljochtútstjit en it minimalisearjen fan enerzjyferbrûk. De easken dy't it belied stelt oan nije situaasjes binne wat heger as dy foar besteande situaasjes. Sadree't de ferljochtingsynstallaasje fan in optimalisearre besteande situaasje of in nije situaasje oanpast wurdt, wurdt dit ek wol in nije situaasje neamd.

Nije situaasjes

Nije situaasjes (nije ferljochting yn besteande of nije stallen) moatte fan no ôf meld wurde troch middel fan in miljeumelding of in miljeufergunning begelaat troch in profesjoneel ferljochtingsplan. Dit moat oantoane dat de nije situaasje foldwaan kin oan de fêststelde doelen foar nije situaasjes dy't beskreaun binne yn 'e beliedsnota. Om dizze doelen te berikken wurde fan no ôf easken steld oan de ferljochtingsynstallaasje en de brûkte techniken. Heechweardige techniken dy't tapast wurde meie wurde beskreaun yn 'e beliedsnota. De keazen kombinaasje fan heechweardige techniken moat oantoanber liede ta it berikken fan 'e doelen, ynklusyf ljochtútstjit dy't binnen de fêststelde maksimaal tastiene wearden bliuwt.

Besteande situaasjes

Besteande bedriuwen krigen de kâns om mei te dwaan oan in unyk optimalisaasjeprojekt wêrfoar in provinsjale subsydzje beskikber steld waard. Fan 2012 oant 2014 hawwe de gemeente, LTO Noard, en de Provinsje Fryslân, yn gearwurking mei de dielnimmende molkfeehâlders, eksperiminteel alle besteande situaasjes optimalisearre mei help fan heechweardige techniken dy't (relatyf) maklik ta te passen binne. De ljochtútstjit waard mei súkses mei gemiddeld 80% fermindere, wylst it ljochtnivo yn 'e stâl mei 17% tanommen is. Tytsjerksteradiel is de earste gemeente yn Nederlân dy't de ljochtútstjit fan iepen stâlen op dizze manier oanpakt.